Isi kandungan:
- Definisi
- Apa itu neuropati?
- Seberapa biasa neuropati?
- Jenis
- Apakah jenis neuropati?
- 1. Neuropati periferal
- 2. Neuropati proksimal
- 3. Neuropati kranial
- 4. Neuropati autonomi
- 5. Neuropati fokus
- Tanda & gejala
- Apakah gejala neuropati?
- 1. Saraf autonomi
- 2. Saraf motor
- 3. Saraf deria
- Bila hendak berjumpa doktor
- Sebab
- Apa yang menyebabkan neuropati?
- 1. Penyakit autoimun
- 2. Kanser dan tumor
- 3. Masalah buah pinggang dan hati
- 4. Ubat kemoterapi
- 5. Kencing Manis
- 6. Trauma
- 7. Kesan sampingan ubat dan bahan toksik
- 8. Penyakit saraf motorik
- 9. Kekurangan pemakanan
- 10. Penyakit berjangkit
- Faktor-faktor risiko
- Apa yang meningkatkan risiko saya menghidap neuropati?
- Diagnosis
- Bagaimana neuropati boleh didiagnosis?
- 1. Diagnosis awal
- 2. Ujian fungsi saraf
- 3. Ujian neuropatologi paparan saraf
- 4. Ujian autonomi
- 5. Ujian radiologi
- Ubat & Ubat
- Bagaimana merawat neuropati?
- Rawatan rumah
- Apakah beberapa perubahan gaya hidup atau rawatan di rumah yang dapat merawat neuropati?
- 1. Lakukan senaman ringan secara berkala
- 2. Berhenti merokok
- 3. Kurangkan pengambilan kafein
- 4. Elakkan alkohol
- 5. Memampatkan bahagian badan yang sakit
Definisi
Apa itu neuropati?
Neuropati adalah istilah umum untuk kesakitan atau kerosakan pada saraf. Keadaan ini boleh mempengaruhi sebahagian atau semua saraf di dalam badan. Neuropati boleh disebabkan oleh keadaan perubatan tertentu, saraf terjepit, atau kecederaan.
Di dunia perubatan, terdapat lebih daripada 100 jenis kerosakan saraf, tetapi secara umum, neuropati dapat dibahagikan kepada lima jenis, iaitu neuropati periferal, proksimal, kranial, autonomik, dan fokus. Setiap jenis neuropati mempunyai simptom dan sebab yang berbeza.
Seberapa biasa neuropati?
Neuropati adalah keadaan kesihatan yang sangat biasa. Penderitaan datang dari semua peringkat umur, tetapi biasanya orang yang lebih tua lebih berisiko mengalami keadaan ini.
Neuropati juga sering dijumpai pada penderita diabetes. Sebanyak 60 hingga 70 peratus penghidap menunjukkan gejala neuropati.
Keadaan ini juga lebih kerap mempengaruhi pesakit wanita berbanding lelaki. Di samping itu, orang yang mempunyai pekerjaan yang sering melakukan gerakan berulang (berulang) juga lebih rentan terhadap keadaan ini.
Jenis
Apakah jenis neuropati?
Seperti yang dinyatakan sebelum ini, neuropati terbahagi kepada 5 jenis umum. Pembahagian ini berdasarkan saraf mana yang rosak.
Berikut adalah lima jenis neuropati yang paling biasa:
1. Neuropati periferal
Jenis ini paling biasa pada pesakit. Keadaan ini berpunca daripada kerosakan sistem saraf di otak dan tulang belakang. Kerosakan saraf di kawasan ini boleh menjejaskan kaki, lengan, tangan dan jari.
Neuropati periferal boleh dibahagikan lagi kepada 2 jenis, iaitu mononeuropathy dan polyneuropathy. Mononeuropati mempengaruhi satu saraf periferal, sedangkan polineuropati mempengaruhi semua bahagian saraf periferal.
2. Neuropati proksimal
Kerosakan saraf proksimal jarang berlaku dan mempengaruhi saraf di paha, pinggang dan punggung. Neuropati proksimal biasanya hanya berlaku pada satu sisi badan, jarang dapat merebak ke bahagian tubuh yang lain. Neuropati proksimal lebih kerap berlaku pada lelaki berbanding wanita. Biasanya pada usia lebih dari 50 tahun dan mempunyai kadar gula darah dan kolesterol (trigliserida) yang tinggi
3. Neuropati kranial
Pada neuropati kranial, kerosakan berlaku pada otak atau batang badan. Kerosakan pada kawasan ini boleh mempengaruhi pergerakan mata dan wajah.
Bell's palsy adalah salah satu daripada beberapa penyakit yang merangkumi sejenis neuropati kranial.
4. Neuropati autonomi
Kerosakan berlaku pada sistem saraf sukarela yang mengatur jantung, sistem perkumuhan, sistem pencernaan, suhu badan, peredaran darah, kelenjar peluh, dan fungsi organ pembiakan.
5. Neuropati fokus
Neuropati fokus adalah salah satu gangguan neurologi yang paling jarang berlaku. Biasanya, kerosakan ditemui pada saraf yang terdapat di pergelangan tangan, kepala, atau kaki, walaupun kadang-kadang juga berlaku pada saraf di bahagian belakang, dada, dan mata.
Penyakit yang paling sering dikaitkan dengan neuropati fokal adalah sindrom terowong karpal (CTS).
Tanda & gejala
Apakah gejala neuropati?
Neuropati menunjukkan pelbagai gejala, bergantung pada jenis dan lokasi saraf yang terjejas.
Gejala boleh muncul secara tiba-tiba atau apa yang dikenali sebagai neuropati akut. Dalam kes lain, gejala berkembang dari masa ke masa, yang juga dikenali sebagai neuropati kronik.
Secara umum, keadaan kerosakan saraf mempunyai gejala berikut:
- Sensasi kesemutan
- Kebas
- Sakit di bahagian badan tertentu
Apabila dibahagikan mengikut jenis saraf yang terjejas, neuropati akan menunjukkan pelbagai gejala seperti di bawah:
1. Saraf autonomi
Saraf autonomi berperanan mengawal aktiviti badan secara tidak sedar atau separa sedar. Sekiranya anda mengalami kerosakan, gejala yang mungkin dirasakan adalah:
- Ketidakupayaan untuk merasakan sakit dada, seperti angina atau serangan jantung
- Berpeluh terlalu banyak (atau hiperhidrosis) atau berpeluh terlalu sedikit (atau anhidrosis)
- Pening
- Mata dan mulut kering
- Sembelit
- Disfungsi pundi kencing
- Disfungsi seksual
2. Saraf motor
Saraf motor berperanan dalam mengawal pergerakan dan tindakan manusia. Sekiranya anda menghidap neuropati, gejalanya adalah seperti berikut:
- Lemah
- Atrofi otot
- Kejang, atau daya tarikan
- Lumpuh
3. Saraf deria
Saraf yang berfungsi untuk memberikan rasa sakit dan sensasi lain boleh rosak, yang ditunjukkan oleh gejala berikut:
- Sakit
- Kepekaan
- Kebas
- Kesemutan atau rasa berduri
- Rasa terbakar
- Kesedaran kedudukan terjejas.
Sebilangan gejala atau tanda lain mungkin tidak disenaraikan di atas. Sekiranya anda mengalami simptom yang disebutkan di atas, segera berjumpa doktor.
Bila hendak berjumpa doktor
Neuropati biasanya menyebabkan gejala di atas. Namun, ada kalanya penderita tidak menunjukkan gejala.
Sekiranya anda mempunyai tanda atau gejala yang disenaraikan di atas atau mempunyai sebarang pertanyaan, berjumpa dengan doktor anda.
Setiap badan berfungsi secara berbeza dan menunjukkan gejala yang berbeza antara satu sama lain.
Sentiasa berbincang dengan doktor anda untuk mencari penyelesaian dan rawatan terbaik untuk keadaan anda.
Sebab
Apa yang menyebabkan neuropati?
Neuropati adalah keadaan yang boleh disebabkan oleh pelbagai perkara. Kerosakan saraf boleh disebabkan oleh penuaan, seperti yang sering berlaku pada neuropati periferal.
Dalam kes lain, kerosakan juga dapat terjadi akibat kecederaan yang menyebabkan saraf meregang, terputus, atau mencubit.
Berikut adalah beberapa penyebab yang boleh mencetuskan kerosakan saraf, iaitu:
1. Penyakit autoimun
Beberapa penyakit autoimun yang menyerang sistem saraf boleh menyebabkan neuropati, seperti sindrom Guillain-Barre (keadaan yang jarang berlaku di mana sistem imun menyerang saraf periferal), penyakit pencernaan radang, myasthenia gravis, lupus, dan sklerosis berbilang .
2. Kanser dan tumor
Sel-sel tumor kadang-kadang boleh masuk dan menekan serat saraf, yang boleh menyebabkan kerosakan. Selain itu, tindak balas sistem imun pesakit barah juga dapat mempengaruhi kerosakan saraf.
3. Masalah buah pinggang dan hati
Sekiranya ginjal dan hati mempunyai masalah, darah akan mengandungi kadar toksik yang lebih banyak daripada biasanya. Ini boleh menyebabkan kerosakan tisu saraf.
4. Ubat kemoterapi
Sebanyak 30 hingga 40 peratus pesakit barah yang menjalani rawatan kemoterapi dapat menghidap polyneuropathy. Terapi radiasi juga menunjukkan gejala kerosakan saraf, walaupun kesannya hanya dapat dilihat beberapa bulan atau tahun setelahnya.
5. Kencing Manis
Bilangan orang yang menghidap diabetes yang mengalami kerosakan saraf cukup tinggi, mulai dari kerosakan sederhana hingga teruk pada sistem saraf deria, motorik, dan autonomi.
6. Trauma
Mayat yang cedera parah dalam kemalangan boleh mengalami trauma serius dan mengakibatkan kerosakan sistem saraf.
7. Kesan sampingan ubat dan bahan toksik
Mengambil ubat tertentu boleh menyumbang kepada kerosakan saraf. Selain itu, merokok dan minum alkohol juga membolehkan tubuh menerima bahan toksik, yang mengakibatkan gejala neuropatik yang teruk.
Bahan beracun yang mungkin tertelan secara tidak sengaja, termasuk plumbum, arsenik, dan merkuri, juga menyebabkan kerosakan saraf.
8. Penyakit saraf motorik
Penyakit yang mempengaruhi sistem saraf motorik, termasuk sklerosis lateral amyotrophic atau penyakit Lou Gehrig, boleh mengakibatkan kerosakan saraf yang bertambah buruk dari masa ke masa.
9. Kekurangan pemakanan
Kekurangan nutrien tertentu, termasuk vitamin B6 dan B12, boleh menyebabkan gejala kesakitan dan kerosakan saraf.
10. Penyakit berjangkit
Penyakit yang disebabkan virus seperti penyakit Lyme, herpes, HIV, dan hepatitis C boleh merosakkan sistem saraf pusat dan periferal.
Faktor-faktor risiko
Apa yang meningkatkan risiko saya menghidap neuropati?
Neuropati adalah penyakit yang boleh menyerang sesiapa sahaja. Walau bagaimanapun, terdapat pelbagai faktor yang meningkatkan peluang anda mendapat penyakit ini.
Berikut adalah faktor risiko yang boleh menyebabkan anda menghidap penyakit ini, iaitu:
- Mempunyai usia tua
- Mempunyai keadaan perubatan tertentu
- Mempunyai ahli keluarga yang mengalami gangguan saraf
- Sebelum ini mengalami kerosakan saraf
- Menghidap barah
- Menghidap ketumbuhan
- Bersenam dengan bersungguh-sungguh dan berisiko tinggi
- Mempunyai pekerjaan yang sukar
- Lakukan pergerakan berulang hampir setiap hari
Diagnosis
Bagaimana neuropati boleh didiagnosis?
Oleh kerana kerosakan saraf dibahagikan kepada pelbagai jenis dan gejala, biasanya sukar untuk mendiagnosis penyakit dengan tepat. Biasanya, doktor akan melakukan beberapa jenis pemeriksaan dan ujian seperti berikut:
1. Diagnosis awal
- Tanya mengenai sejarah perubatan
Doktor akan bertanya kepada anda gejala apa yang anda rasakan, faktor risiko seperti persekitaran kerja, tabiat harian, pendedahan kepada bahan toksik, pengambilan alkohol, kehadiran penyakit berjangkit, dan sama ada ahli keluarga lain menghidap penyakit saraf.
- Ujian fizikal dan neurologi
Selepas itu, doktor biasanya akan melakukan pemeriksaan neurologi untuk mengenal pasti penyebab gangguan neuropatik, serta sejauh mana dan jenis kerosakan saraf. Melalui ujian ini, doktor dapat mengetahui sebarang penyakit atau masalah kesihatan yang boleh menyebabkan kerosakan saraf, seperti diabetes.
- Ujian darah
Doktor juga akan mengambil darah anda dan memeriksa sama ada anda menghidap diabetes, kekurangan vitamin, disfungsi ginjal atau hati, gangguan metabolik, jangkitan, dan aktiviti sistem imun yang tidak normal.
Kemudian, doktor akan melakukan beberapa ujian tambahan sekiranya dia ingin mengetahui seberapa parah kerosakan saraf dan langkah-langkah apa yang harus diambil.
2. Ujian fungsi saraf
Terdapat dua jenis ujian fungsi saraf yang boleh dilakukan oleh doktor, iaitu:
- Halaju pengaliran saraf (NCV)
Ujian ini, yang mengukur kekuatan dan kelajuan isyarat pada saraf motorik dan deria, digunakan untuk menentukan jenis saraf yang rosak.
- Elektromiografi (EMG)
Dalam ujian elektromiografi, jarum yang sangat kecil dimasukkan ke dalam salah satu otot untuk merakam aktiviti elektrik semasa sedang santai dan menguncup. Ujian ini bertujuan untuk menentukan kehadiran aktiviti saraf motor elektrik yang tidak normal, dan untuk membezakan antara gangguan otot dan saraf.
3. Ujian neuropatologi paparan saraf
Terdapat dua jenis ujian yang mungkin diperintahkan oleh doktor anda:
- Biopsi saraf
Dalam ujian ini, doktor anda akan membuang bahagian tisu saraf anda, biasanya saraf deria pada kaki bawah anda. Walaupun hasilnya lebih terperinci dan tepat, ujian ini membawa risiko merosakkan fungsi saraf dan menyebabkan kesakitan kronik.
- Biopsi kulit neurodiagnostik
Sama seperti biopsi saraf, doktor mengambil sebahagian kecil kulit anda untuk memeriksa ujung gentian saraf.
4. Ujian autonomi
Beberapa jenis ujian autonomi dilakukan untuk kerosakan saraf periferal, salah satunya adalah ujian QSAT. Ujian ini bertujuan untuk menentukan kehadiran serat saraf yang tidak berfungsi dengan normal, terutamanya dalam kes polineuropati.
5. Ujian radiologi
- Pengimejan resonans magnetik (MRI)
Ujian MRI tulang belakang dapat menunjukkan jika ada saraf, tumor, atau masalah dalaman yang terjepit.
- Tomografi yang dikira (imbasan CT)
Melalui imbasan CT, doktor dapat mengetahui penyempitan saluran tulang belakang (stenosis tulang belakang , kerosakan pada tumor, tulang dan saluran darah yang boleh mempengaruhi saraf.
Ubat & Ubat
Maklumat yang dijelaskan bukanlah pengganti nasihat perubatan. SELALU berjumpa doktor.
Bagaimana merawat neuropati?
Bergantung pada seberapa parah kerosakan saraf, rawatan yang anda perlukan akan berbeza-beza.
Dalam kes neuropati ringan, doktor akan mengesyorkan berehat secukupnya dan menetapkan ubat sakit seperti antidepresan trisiklik dan ubat-ubatan anti-kejang tertentu.
Berikut adalah beberapa ubat yang sering diresepkan oleh doktor
- Suntikan vitamin B12
- Steroid, untuk melegakan keradangan
- Ubat imunosupresan, untuk mengurangkan aktiviti sistem imun
- Suntikan imunoglobulin
- Amitriptyline, untuk melegakan sakit kepala
- Duloxetine, untuk melegakan masalah saluran kencing
- Krim Capsaicin
- Tramadol
Di samping itu, doktor juga akan meminta anda melakukan perkara berikut:
- Mengekalkan kadar gula dalam darah bagi penghidap diabetes
- Membetulkan kekurangan pemakanan
- Tukar ubat jika menyebabkan kerosakan saraf
- Fisioterapi atau pembedahan untuk merawat tekanan atau trauma pada saraf
- Lakukan rawatan pada keadaan autoimun.
Bergantung pada jenis dan keparahan kecederaan, doktor anda akan membincangkan pelbagai kaedah untuk memperbaiki saraf dan membuat rancangan rawatan yang sesuai untuk anda.
Rawatan rumah
Apakah beberapa perubahan gaya hidup atau rawatan di rumah yang dapat merawat neuropati?
Kerosakan saraf dapat dikurangkan dengan mengubah gaya hidup dan menggunakan rawatan di rumah.
Ini bukan sahaja dapat membantu mencegah gejala neuropati muncul, tetapi kesihatan tubuh anda secara keseluruhan akan terjaga.
Gaya hidup dan rawatan di rumah yang boleh anda lakukan di bawah untuk merawat kerosakan saraf:
1. Lakukan senaman ringan secara berkala
Dengan melakukan senaman secara teratur, kerosakan saraf dapat sembuh lebih cepat dan anda akan mengelakkan kematian otot.
2. Berhenti merokok
Merokok boleh mempengaruhi dan memburukkan lagi gejala neuropati. Oleh itu, jika anda seorang perokok aktif, cubalah berhenti.
3. Kurangkan pengambilan kafein
Kafein, yang biasanya terdapat dalam kopi, dapat mengurangkan kualiti tidur anda. Ini boleh mempengaruhi keparahan gejala kerosakan saraf dan menyebabkan ketidakselesaan.
4. Elakkan alkohol
Pengambilan alkohol juga boleh mencetuskan munculnya gejala neuropati.
5. Memampatkan bahagian badan yang sakit
Sekiranya gejala neuropati muncul dan anda mengalami kesakitan pada bahagian badan tertentu, anda boleh mencubanya dengan memampatkan kawasan badan yang terkena.
Sekiranya anda mempunyai pertanyaan, berjumpa dengan doktor anda untuk lebih memahami penyelesaian terbaik untuk anda.
Hello Health Group tidak memberikan nasihat, diagnosis atau rawatan kesihatan.
